طی دو دهه اخیر که پرداخت وام ازدواج از سوی نظام بانکی صورت می گیرد، مبلغ آن مدام افزایش یافته است. تا سال گذشته بانکهای مجری این طرح به هر یک از زوجین مبلغ سه میلیون تومان پرداخت می کردند که در مجموع بالغ بر ۶ میلیون تومان می شد.
به گزارش حقوق نیوز، در سال ۹۵ اما زمزمه هایی مبنی بر افزایش سقف پرداخت این وام تا مبلغ ۱۰ میلیون تومان به هر زوج به گوش رسید که در مجموع وام ازدواج زوجین را تا ۲۰ میلیون تومان بالغ می کرد. این خبرهای جسته و گریخته در همان ابتدا با واکنش مدیران بانکی کشور مواجه شد که اینگونه استدلال می کردند با سه برابر شدن مبلغ وام، به همین میزان از توان ارائه تسهیلات به متقاضیان کاسته می شود. به عبارت دیگر بانکها استدلال می کردند با منابع قرضالحسنه موجود، تنها قادرند یک سوم از تقاضاها را عملیاتی کنند. سرانجام در اردیبهشت سال جاری نمایندگان مجلس نهم، طرحی را تصویب و بر اساس آن بانکها را مکلف کردند تا مبالغ وام ازدواج را از ۳ میلیون به ۱۰ میلیون تومان به ازای هر یک از زوجین افزایش دهند. همان زمان بانکها به این مصوبه واکنش نشان دادند و حتی رئیس شورای هماهنگی بانکها اعلام کرد که افزایش سه برابری وام ازدواج در بودجه ۱۳۹۵، با توجه به منابع محدود قرضالحسنه بانکها نمیتواند عملیاتی شود.
تکلیف بانک مرکزی
براساس مصوبه مجلس در قانون بودجه ۹۵ سقف وام ازدواج جوانان برای هر یک از زوجین از ۳ به ۱۰ میلیون تومان با دوره بازپرداخت ۴ ساله افزایش یافت. بانک مرکزی در روزهای نخست تصویب این طرح، با این استدلال که منابع قرضالحسنه مکفی برای تخصیص به پرداخت این مبلغ از وام را ندارد، تلاش کرد تا راه میانه ای را پیشنهاد دهد. اما مقاومت و اصرار مجلس نهم در نهایت باعث شد تا این بانک با صدور ابلاغیه ای، بانکهای کشور را مکلف به پرداخت وام ۲۰ میلیونی ازدواج کند. با این وجود هنوز برخی از بانکداران برای پرداخت وام مقاومت می کنند و می گویند که منابعی برای پرداخت این میزان وام ندارند. خبرگزاری فارس روز گذشته نوشت:«البته طی یک ماه اخیر که از ابلاغیه بانک مرکزی در این باره میگذرد، برخی از بانکها داوطلبانه پرداخت وام ۱۰ میلیونی ازدواج را آغاز کرده اند. اما به نظر می رسد بانکها چندان تمایلی به پرداخت وام ۱۰ میلیونی ندارند.» از میان ۲۶ بانک که اسامی شان در فهرست پرداخت کنندگان وام ازدواج قرار دارد، تنها چند بانک آمادگی خود را به صورت رسمی اعلام کرده اند. بانک مرکزی در ابلاغیهای که در آخرین روزهای خردادماه خطاب به بانکها صادر کرده بود اعلام کرد که تمامی جوانان ثبت نام شده در انتظار دریافت وام ازدواج مشمول تسهیلات ۱۰۰ میلیون ریالی هستند. براساس مصوبه کمیسیون اعتباری بانک مرکزی، افراد در صف سامانه قرضالحسنه ازدواج که از سنوات گذشته در انتظار دریافت تسهیلات هستند، مشمول سقف های فردی قرضالحسنه ازدواج ۱۰۰ میلیون ریالی میشوند. با توجه به مفاد ماده ۵۰ قانون جامع ایثارگران، افراد مندرج در قانون مذکور، مشمول اخذ قرضالحسنه ازدواج به میزان دو برابر افراد عادی هستند. همچنین بانکها مکلف هستند حداکثر ظرف مدت یک هفته موضوع را به واحدهای ذیربط در سراسر کشور ابلاغ کرده و یک نسخه از ابلاغیه مربوطه را به بانک مرکزی ارسال کنند. بانک مرکزی با تاکید بر اینکه پرداخت تسهیلات ازدواج در اولویت قرار گیرد اعلام کرد: این بخشنامه به دنبال تصویب تبصره ۲۹ قانون بودجه سال ۱۳۹۵ صادر شده که در آن بانک مرکزی به منظور حمایت از ازدواج جوانان، موظف شد تمام بانکها و موسسات اعتباری کشور را ملزم کند به اندازه سهم خود از مجموع سپردههای قرضالحسنه در پرداخت تسهیلات قرضالحسنه مشارکت کنند و تسهیلات قرضالحسنه ازدواج را در اولویت نخست پرداخت قرار دهند.
متن ابلاغیه
متن کامل بخشنامه بانک مرکزی به این شرح است: احتراما، با عنایت به اهمیت موضوع ازدواج جوانان و ضرورت فراهم کردن تسهیلات لازم برای این امر مراتب زیر برای استحضار و رعایت ابلاغ میشود: منابع قرضالحسنه پسانداز بانکها پس از کسر الزامات قانونی بایستی برای پرداخت تسهیلات قرضالحسنه به آحاد مردم اختصاص یابد. تمام بانکها و موسسات اعتباری موظفند امکانات لازم برای شروع پرداخت تسهیلات قرضالحسنه ازدواج یکصد میلیون ریالی برای هریک از زوجین را حداکثر از ابتدای مرداد ماه سال جاری فراهم کنند. پرداخت قرضالحسنه ازدواج و سایر تکالیف قانونی در اولویت پرداخت تسهیلات قرضالحسنه بوده و توصیه موکد میشود در صورت عدم کفایت منابع قرضالحسنه پسانداز از پرداخت سایر تسهیلات قرضالحسنه حتیالامکان خودداری شود. بانکها برای جذب منابع قرضالحسنه پسانداز مجاز به انجام تبلیغات وزین و متعارف و اختصاص جوایز میباشند. اصلاحیه آیین نامه ذیربط در این رابطه متعاقبا ابلاغ میشود.
دفاعیات طراح پیشنهاد
در همین حال غلامرضا مصباحی مقدم به عنوان طراح این پیشنهاد گفته است: در سال ۸۹ تعداد ۹۰۰ هزار ازدواج به ثبت رسیده که این رقم در سال ۹۴ به ۶۸۰ هزار مورد کاهش یافته است. در حال حاضر ۱۲ میلیون نفر جوان مجرد و در سن ازدواج در کشور وجود دارد که ۴ میلیون نفر آنها بالای ۲۸ سال سن دارند. او افزود: طبق آمار بانک مرکزی ۱۰۲ هزار میلیارد تومان منابع قرضالحسنه موجود است که ۳۶ هزار میلیارد تومان آن پسانداز و ۶۲ هزار میلیارد تومان آن نیز جاری است. بنابر این می توان از این محل وام ازدواج جوانان را از ۳ میلیون تومان به ۱۰ میلیون تومان ارتقا داد.
